Nguy cơ nhiễm liên cầu lợn từ thói quen ăn uống và chế biến thực phẩm thiếu an toàn

Bệnh liên cầu lợn ở người do vi khuẩn Streptococcus suis gây ra. Đây là loại vi khuẩn thường tồn tại trong đường hô hấp, đường tiêu hóa và cơ quan sinh dục của lợn. Điều đáng lo ngại là nhiều con lợn mang vi khuẩn, nhưng không có biểu hiện bệnh, khiến việc phát hiện và phòng ngừa gặp nhiều khó khăn. Nguy cơ mắc bệnh thường cao hơn ở những địa phương vẫn còn tập quán sử dụng các món ăn được chế biến từ thịt lợn sống, hoặc chưa nấu chín kỹ.

Thực tế cho thấy, phần lớn trường hợp mắc bệnh đều liên quan đến những thói quen ăn uống và chế biến thực phẩm chưa bảo đảm an toàn, như ăn tiết canh, thịt lợn tái, phủ tạng chưa được nấu chín kỹ, hoặc tiếp xúc trực tiếp với thịt lợn sống mà không thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng hộ.

Sau khi xâm nhập vào cơ thể, vi khuẩn liên cầu lợn có thể gây bệnh với diễn biến rất nhanh. Thời gian ủ bệnh chỉ từ vài giờ đến vài ngày. Những triệu chứng ban đầu khá giống với cảm cúm thông thường, như sốt cao đột ngột, đau đầu dữ dội, đau nhức toàn thân, buồn nôn, nôn, chóng mặt hoặc mệt mỏi. Tuy nhiên, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể nhanh chóng chuyển nặng với các biểu hiện như cứng gáy, rối loạn ý thức, xuất huyết dưới da, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, suy đa tạng và đe dọa tính mạng.

Bác sĩ CKII Lương Xuân Kiên, Trưởng Khoa Bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Đa khoa tỉnh cho biết, năm 2025, bệnh viện đã tiếp nhận và điều trị 2 trường hợp mắc bệnh liên cầu lợn. Từ đầu năm 2026 đến nay, Bệnh viện chưa ghi nhận thêm ca mắc mới. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc nguy cơ đã hết. Theo bác sĩ Kiên, bệnh vẫn luôn tiềm ẩn và có thể xuất hiện bất cứ lúc nào nếu người dân chủ quan trong việc lựa chọn, chế biến và sử dụng thực phẩm.

"Ngoài đường tiêu hóa, vi khuẩn liên cầu lợn còn có thể xâm nhập vào cơ thể qua các vết trầy xước trên da trong quá trình giết mổ, sơ chế, hoặc chế biến thịt lợn. Những thao tác tưởng như đơn giản, như dùng chung dao, thớt để chế biến thực phẩm sống và thực phẩm chín, không rửa tay bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với thịt lợn sống, hoặc không đeo găng tay khi có vết thương hở... đều có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể" - bác sĩ Lương Xuân Kiên chia sẻ.

Phần lớn các trường hợp mắc liên cầu lợn hoàn toàn có thể phòng tránh nếu người dân thay đổi những thói quen sinh hoạt chưa an toàn. Bên cạnh đó, việc bảo đảm vệ sinh trong chế biến thực phẩm cũng có ý nghĩa quan trọng. Người dân cần rửa tay bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với thực phẩm sống, sử dụng riêng dao, thớt cho thực phẩm sống và thực phẩm chín để tránh lây nhiễm chéo. Đối với những người thường xuyên giết mổ, hoặc chế biến thịt lợn, đặc biệt khi trên tay có vết thương hở, cần sử dụng găng tay bảo hộ, nhằm hạn chế nguy cơ vi khuẩn xâm nhập qua da.

Bác sĩ cũng khuyến cáo, nếu sau khi ăn các sản phẩm từ lợn, hoặc tiếp xúc với thịt lợn sống xuất hiện các triệu chứng như sốt cao, đau đầu dữ dội, nôn, giảm thính lực, rối loạn ý thức, hoặc nổi ban xuất huyết trên da, người dân cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời. Việc phát hiện sớm không chỉ giúp nâng cao hiệu quả điều trị bệnh, mà còn giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng nguy hiểm.

Liên cầu lợn là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng những biện pháp đơn giản trong đời sống hằng ngày. Thực hiện ăn chín, uống sôi, lựa chọn thực phẩm an toàn, giữ gìn vệ sinh trong chế biến và từ bỏ thói quen sử dụng các món ăn sống, tái chính là "lá chắn" hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe. Mỗi người dân cũng cần chủ động nâng cao nhận thức, chia sẻ kiến thức phòng bệnh đến người thân và cộng đồng, góp phần hạn chế nguy cơ lây nhiễm, bảo vệ sức khỏe bản thân và xã hội.